Μια από τις πιο φυσιολογικές λειτουργίες του ανθρώπου τείνει να χαρακτηριστεί ως ¨υπέρβαση¨ στο χώρο του αθλητισμού, εξαιτίας των καταχρήσεων που πολλές φορές γίνονται. Μερικοί το σεξ το αντιμετωπίζουν υποκριτικά, σαν κάτι βρώμικο και ανήθικο,  το οποίο πιστεύουν ότι κάνει τους αθλητές ανάξιους να πρωταγωνιστήσουν, όταν αυτό πραγματοποιηθεί λίγες μόνο ώρες πριν την αναμέτρηση. Ο πουριτανισμός αυτός συνεχίζεται μέχρι σήμερα και πολλές φορές διαιωνίζεται στις μικρές κοινωνίες (ομάδες) ενώ έρχεται σε αντίθεση με την εικόνα των αθλητών, ως σύμβολα και είδωλα.

Πολλοί πιστεύουν, αθλητές ή όχι, ότι με την σεξουαλική πράξη επιτυγχάνονται θεαματικά αποτελέσματα απώλειας ενέργειας, εκεί κάνουν λάθος. Για ένα αθλητή με βάρος 70 κιλών η έντονη άσκηση, κατά μέσο όρο, θα τον κάνει να κάψει 15-22 θερμίδες το λεπτό, ενώ απλοί άνθρωποι με καθημερινές δραστηριότητες δεν θα έχουν απώλειες μεγαλύτερες από 5-7 θερμίδες  το λεπτό, κάνοντας σεξ. Άρα  λοιπόν το σεξ δεν αποτελεί μεγάλη επιβάρυνση, όσο αυτή αφορά την φυσική κατάσταση των αθλητών.

Διάφορες έρευνες που πραγματοποιήθηκαν, παρουσίασαν αποτελέσματα υψηλής ηλεκτρομυϊκής διεγερσιμότητας των μυών των  ποδιών και χεριών σε κατάσταση έντονης σεξουαλικής επαφής.  Μεγάλη δραστηριοποίηση υπήρχε και στο αναπνευστικό και καρδιαγγειακό σύστημα, με αυξημένους χτύπους της καρδιάς, ενώ υπήρχε αύξηση της αρτηριακής πίεσης. Παρουσιάζονται ωστόσο σημαντικές ορμονικές μεταβολές που μερικές φορές έχουν θετικές και άλλες φορές αρνητικές επιδράσεις στην απόδοση των αθλητών.

Η τεστοστερόνη είναι κατ΄ εξοχήν ανδρική ορμόνη, που όμως επηρεάζεται η συγκέντρωσή της από την ψυχολογική κατάσταση του αθλητή, την απώλεια βάρους, την επιβάρυνση που ο αθλητής έχει δεχτεί και βέβαια την σεξουαλική δραστηριότητά  του. Αυτές οι μεταβολές έχουν συνδεθεί με τον όγκο, τον αριθμό σπερματοζωαρίων, το ΡΗ και την χαμηλή κινητικότητα του σπέρματος, όπως επίσης και την μεταβολή ορισμένων μορφολογικών χαρακτηριστικών του. Η μείωση της τεστοστερόνης, μειώνει την επιθετικότητα και την δίψα για νίκη (έλλειψη κινήτρων). Καμία έρευνα όμως δεν αναφέρει ότι υπάρχει συσχέτιση αυξημένης ψυχολογικής διάθεσης και υψηλών επιπέδων τεστοστερόνης.

Οι μεταβολές των επιπέδων της ορμόνης κορτιζόλη (εκκρίνεται από τα επινεφρίδια), της τεστοστερόνης, καθώς και του λόγου αυτών των δύο, μας δείχνουν το πλαίσιο της προπονητικής υπερκόπωσης των αθλητών. Πολλοί προπονητές και ερευνητές προσπαθούν να αυξήσουν τα επίπεδα της τεστοστερόνης και να μειώσουν αυτά της έκκρισης κορτιζόλης για να μεγιστοποιήσουν την απόδοση των αθλητών. Αυτές οι τιμές υπόκεινται σε έλεγχο από την Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή (ΔΟΕ) και τιμωρούνται αν υπερβούν τα όρια, με αυστηρές  ποινές.

Σε οποιαδήποτε σωματική δραστηριότητα, το σώμα χρησιμοποιεί τους ανάλογους μύες για να αντεπεξέλθει. Κατά την διάρκεια της σεξουαλικής επαφής σχεδόν όλο το σώμα μετέχει ενεργά. Ο Arnold Kegel όμως  παρατήρησε ότι ο ηβοκοκκυγικός μυς (PC)-Αποτελεί τμήμα του πυελικού σώματος- χρησιμοποιείται με συχνότητα 0,8 φορές/ sec κατά την διάρκεια του οργασμού και στα δύο φύλα. Μήπως πρέπει άραγε να προπονήσουμε τον PC;

Το σεξ μπορεί όμως να έχει και αρνητικές ψυχολογικές συνέπειες ιδίως όταν δεν προσφέρει ικανοποίηση. Στην περίπτωση ενός  νέου παρτενέρ, η σεξουαλική επαφή έχει μεγάλη ένταση και σαφώς μπορεί να επηρεάσει την απόδοση πριν από κάποιο παιχνίδι. Μερικοί αθλητές στην προσπάθειά τους να ικανοποιήσουν την παρτενέρ τους, καταβάλουν έντονη προσπάθεια και σε συνδυασμό με το άγχος για την αξιολόγηση της ερωτικής  τους ΄΄απόδοσης΄΄  φτάνουν σε ακραίες καταστάσεις έντασης και σωματικής κόπωσης. Νωθρότητα και αδυναμία κατά την διάρκεια του αγώνα μπορεί να συσχετιστεί και να εξισωθεί με παρατυπίες της προηγούμενης νύκτας, αλλά δεν μπορούμε να το τοποθετήσουμε σαν κανόνα ή σαν εξαίρεση.

Πολλά ερωτήματα μένουν αναπάντητα και καλούμαστε ο καθένας ξεχωριστά να απαντήσει:

¨            Συμβιβάζεται η αθλητική απόδοση με την σεξουαλική δραστηριότητα;

¨            Η επίδραση του σεξ είναι ίδια από αθλητή σε  αθλητή και από αγώνισμα σε αγώνισμα από άνδρα σε γυναίκα; Ή μήπως διαφέρει;

¨            Βελτιώνεται η αγωνιστική απόδοση όταν το σεξ προηγείται της προπόνησης ή του αγώνα;

Το άθλημα της Πετοσφαίρισης  είναι μια δραστηριότητα με άκυκλη μορφή. Η ένταση κατά τη διάρκεια του παιχνιδιού αλλάζει συνεχώς. Η προσπάθεια έχει χαρακτήρα διαλειμματικό με μικρές ανάπαυλες και πολύ υψηλή ένταση. Κατά τη διάρκεια ενός αγώνα τα ενεργειακά συστήματα που κατά κύριο λόγο μετέχουν είναι της αναερόβιας γλυκόλυσης και του ΑΤΡ (adenosine triphosphate).Είναι μια αρκετά ιδιαίτερη δραστηριότητα  και με πολλές απαιτήσεις για τα σώματα των αθλητών. Η διάρκεια των ασκήσεων κατά την φάση της προπόνησης αναπτύσσει την αντοχή , καθώς επίσης τη δύναμη και την ευκινησία, δεδομένου ότι οι αθλητές καλύπτουν τις μικρές αποστάσεις του γηπεδικού χώρου με μεγάλη ορμή και υψηλή ταχύτητα. Έτσι λοιπόν κατά την διάρκεια της εκτέλεσης αυτών των μέγιστων ή υπό-μέγιστων προσπαθειών, το γαλακτικό σύστημα ενισχύεται και επιταχύνεται ο ρυθμός μεταβολισμού. Η αποβολή των άχρηστών προϊόντων του μεταβολισμού γίνεται ως ένα βαθμό στη ανάπαυλα του παιχνιδιού μεταξύ των σετ αλλά και κατά την διάρκεια των μικρών διαλειμμάτων μέσα στο σετ.

Ο χαρακτήρας και η ποιότητα της διατροφής των παικτών, καθορίζει τις βιοχημικές αλλαγές στον οργανισμό τους. Ο πρωταρχικός ρόλος της τροφής που λαμβάνουμε είναι να μας εξασφαλίσει συγκεκριμένες ουσίες (θρεπτικά συστατικά) οι οποίες να εκπληρώνουν τουλάχιστον μια από τις βιοχημικές λειτουργίες του σώματος. Υπάρχουν έξι βασικές κατηγορίες θρεπτικών συστατικών στην τροφή: υδατάνθρακες, λίπη, πρωτεΐνες, βιταμίνες, ανόργανα συστατικά και νερό, οι οποίες και επιτελούν τις παρακάτω τρεις βασικές λειτουργίες:

1.      Συμμετέχουν στην ρύθμιση του μεταβολισμού

2.      Προμηθεύουν το οργανισμό με ενέργεια για τις ανάγκες του μεταβολισμού

3.      Προάγουν την ανάπτυξη (αναβολισμός) των ιστών του σώματος.

Οι τροφές  που καταναλώνουν οι αθλητές στην Πετοσφαίριση  πρέπει να καλύψουν ένα ενεργητικό έλλειμμα της τάξεως των  36-41 θερμίδων ανά κιλού σωματικού βάρους , προκειμένου να ληφθούν οι απαραίτητες  ουσίες οι οποίες θα  βοηθήσουν στο να πραγματοποιηθούν δεξιότητες και ενέργειες με συγκεκριμένο χαρακτήρα-Φάση προετοιμασίας ή μεταβατική περίοδος. Είναι επιτακτικό να ακολουθηθεί μια κατάλληλη διατροφή καθώς επίσης και να διατηρηθεί μια επαρκής ενυδάτωση. Η διατροφή των αθλητών πρέπει να είναι ισορροπημένη και να περιλαμβάνει μεγάλη ποικιλία  τροφών και ειδικά κατά τη διάρκεια της αγωνιστικής περιόδου. Στη διατροφή αυτή πρέπει να περιέχονται:

¨      Αρκετές ποσότητες πλήρους  πρωτεΐνης , απαραίτητη για την ανάπτυξη της δύναμης και της ταχύτητας

¨      Υδατάνθρακες καλής ποιότητας και ποσότητας , ουσιαστικοί για την άμεση ενέργεια που χρειάζονται οι αθλητές.

¨      Τροφές  με λίγα λιπαρά.

Τα συστατικά των τροφίμων πρέπει να ποικίλουν, εξετάζοντας το χαρακτήρα της προπόνησης  και των  δραστηριοτήτων για την κάθε περίοδο για την οποία καλείται ο αθλητής  να αγωνισθεί. Σαν αποτέλεσμα μιας έντονης  εφίδρωσης  κατά τη διάρκεια ενός αγώνα , οι αθλητές  μπορεί να χάσουν  περίπου από 250 γρ. μέχρι 1.300 γρ. από το σωματικό τους βάρος.  Πρέπει επίσης να ληφθεί υπόψη ότι οι αγώνες που πιθανόν να πραγματοποιήσει ένας αθλητής της Πετοσφαίρισης κατά την διάρκεια ενός τουρνουά, μπορεί να ξεπεράσουν τους 3-4 ανά εβδομάδα. Η αφυδάτωση μπορεί να οδηγήσει σε κακή θερμορύθμιση και να αποτρέψει τον επαρκή ανεφοδιασμό των ιστών με οξυγόνο. Αυτός είναι και ένας από τους λόγους που κατά την διάρκεια των θερινών μηνών συστήνεται η λήψη μεγαλύτερων ποσοτήτων υγρών. Δεν πρέπει βέβαια να οδηγηθούμε στην σκέψη, ότι μεγαλύτερες ποσότητες υγρών από τις προβλεπόμενες, θα οδηγήσουν στην αύξησης της απόδοσης.

Η κατανομή των  τροφών  κατά τη διάρκεια της ημέρας επηρεάζεται χρονικά, και πιο συγκεκριμένα, όταν έρχεται η στιγμή για την σημαντικότερη προσπάθεια, την ώρα του αγώνα. Εάν η κύρια προπόνηση είναι το απόγευμα, το πρόγευμα πρέπει να είναι το ουσιαστικότερο και υψηλό σε θερμίδες ενώ το  μεσημεριανό γεύμα πρέπει να είναι ελαφρύτερο. Εάν η προπόνηση είναι το πρωί, το πρόγευμα πρέπει να είναι ελαφρύτερο, και το μεσημεριανό γεύμα πλουσιότερο σε υδατάνθρακες. Εάν υπάρχουν δύο προπονήσεις ανά ημέρα, τότε συστήνεται να καταναλώνουν οι αθλητές 4-5 γεύματα τα οποία και να διανέμονται ομοιόμορφα χρονικά. Είναι επιθυμητό να αυξηθούν οι ποσότητες των υδατανθράκων προκειμένου να ξαναγεμίσουν οι αποθήκες  του γλυκογόνου κατά τη διάρκεια των τελευταίων 2-3 ημερών πριν από τον αγώνα. Το γεύμα την ημέρα πριν τον αγώνα πρέπει να είναι ελαφρύ. Κατά την διάρκεια της προηγούμενης νύκτας, ο αθλητής, θα πρέπει να αποφύγει τροφές όπως:  αλκοολούχα ποτά, σοκολάτες, καφέ , τσάι, ανθρακούχα ποτά, τα οποία περιέχουν καφεΐνη και ίσως κάνουν τον ύπνο του πιο ανήσυχο. Το γεύμα πρέπει να περιλαμβάνει άπαχο κρέας ή  ψάρια, πατάτες, σαλάτα, γιαούρτι και φρέσκα φρούτα. Την ημέρα του παιχνιδιού οι τροφές πρέπει να είναι εύκολες στην πέψη με μειωμένες φυτικές ίνες σε ποσότητα, αλλά υψηλές σε θερμίδες ενώ θα πρέπει επίσης να αποκλειστούν από το ημερήσιο πρόγραμμα διατροφής τα παρακάτω:

¨      Οποιοδήποτε είδος παχυντικών φαγητών

¨      Τηγανιτά φαγητά

¨      Σαλάμι και παράγωγα κρέατος

¨      Ψάρια και κρέατα κονσερβοποιημένα

¨      Σκληρά-βρασμένα αυγά

¨      Παστωμένα αγγούρια και λαχανικά (τουρσί)

¨      Φασόλια 

¨      Καρυκεύματα-καυτερά

¨      Πλούσια επιδόρπια